صفحه اصلی  »  اجرای سازه  »  دیوار چینی ساختمان؛ اصول و مراحل دیوار چینی همراه با نکات مهم

دیوار چینی ساختمان؛ اصول و مراحل دیوار چینی همراه با نکات مهم

  • تعداد صفحات: 222
  • سطح لازم برای درک مطلب: دانشجوی رشته عمران یا معماری
  • آخرین ویرایش: 1400
  • ناشر: ایستا سازه قهستان
  • شابک: 8-10-7589-622-978
  • تولید کنندگان محتوا:
تولید کنندگان آموزش

یکی از موضوعات مهم در هنگام اجرای سازه توجه به اصول و نکات دیوار چینی ساختمان است که گاها برخی از مهندسین آن را نادیده می گیرند. اما عدم توجه به موضوع دیوار چینی و تیغه چینی علاوه بر اینکه مراحل اخذ پایان کار را دچار مشکل می سازد، می تواند خسارت های هنگفتی را به وجود بیاورد برای مثال در زلزله کرمانشاه حجم عظیمی از خرابی‌های به وجود آمده، ناشی از عدم توجه به همین موضوع بوده است.

لذا با توجه به اهمیت این موضوع، در این ایبوک تصمیم گرفتیم با مفاهیمی چون دیوار، تیغه چینی، ضوابط و استانداردهای دیوار چینی از جمله دیوارهای سبک آشنا شده و به بررسی مهم‌ترین نکات عملیات سفت‌ کاری ساختمان که همان عملیات تیغه‌چینی است، بپردازیم.

مطالب این صفحه از سایت تنها بخشی از مطالب ایبوک می باشد، شما می توانید این ایبوک جامع را منطبق بر فهرست مطالب، دانلود نمایید.

⌛ آخرین به روز رسانی: 19 اردیبهشت 1400

📕 تغییرات به روز رسانی: انتشار جدید

تیغه‌ چینی چیست؟

امروزه عبارت تیغه‌ چینی دارای مفهوم جدیدتری بوده و به کلیه دیوارهای مصالح بنایی که دارای ضخامت کمی بوده و فضاهایی داخلی یک ساختمان را از یکدیگر جدا می‌کنند، اطلاق می‌شود. البته گاها برای دیوارهای پیرامونی ساختمان نیز از لفظ تیغه استفاده می‌شود که با تعریف لغوی آن تقریباً مطابقت داشته ولی ازنظر تعریف آیین‌ نامه‌ای با مفهوم تیغه در تناقض می‌باشد. مطابق با بند 1-6-1-3 نشریه 743 به شرح ذیل تعریف می‌شود:

 

آموزش تیغه چینی

 

همان‌طور که از نام عملیات تیغه‌چینی مشخص است، به عملیات ایجاد و ساخت یک تیغه، تیغه‌چینی می‌گویند.

 

تیغه‌چینی چیست؟

تیغه‌چینی

 انواع دیوار

به‌طور خلاصه و با استناد به مفاد مبحث هشتم مقررات ملی ساختمان و همچنین نکات ارائه‌شده در فصل دهم نشریه 55 و ضوابط نشریه 2800، می‌توان دیوارهای ساختمان را از جهات مختلف تقسیم‌بندی نمود.

  • انواع دیوار از نظر عملکرد
  • انواع دیوارها ازنظر مصالح ساخت
  • انواع دیوارهای مصالح بنایی ازنظر رفتار سازه‌ای

 

انواع دیوار از نظر عملکرد

به‌طور خلاصه و با استناد به مفاد مبحث هشتم مقررات ملی ساختمان و همچنین نکات ارائه‌شده در فصل دهم نشریه 55 و ضوابط نشریه 2800، می‌توان دیوارهای ساختمان را ازنظر عملکردی را در چهار گروه زیر تقسیم‌بندی نمود.

 

انواع دیوار ازنظر ساختار

انواع دیوارها ازنظر عملکرد

 

مقایسه انواع دیوار

انواع دیوار از نظر مصالح ساخت

همان‌طور که می‌دانید، در ساخت هر پروژه ممکن است با توجه به نوع سیستم سازه‌ای و همچنین عملکرد دیوارها، از مصالح گوناگونی در ساخت دیوارها استفاده شود. در تصویری زیر بخشی از گروه‌ بندی دیوارها ازنظر مصالح ساخت را مشاهده می‌کنید.

 

انواع دیوار ازنظر مصالح

انواع دیوارها ازنظر مصالح ساخت

 

 

✅ نوع سوم از انواع دیوارها به صورت مفصل در متن اصلی ایبوک بررسی شده است.

 

در عملیات دیوار چینی ساختمان به چه نکاتی باید دقت شود؟

در اینجا نکات غیر لرزه ای مشترک در عملیات تیغه چینی و دیوار چینی ساختمان به صورت مختصر مورد بررسی قرار می دهیم. سایر نکات مربوط به دیوارچینی و تیغه‌چینی در فصل‌ها و قسمت‌های مختلف دسته‌بندی‌شده و در هر قسمت به‌صورت کامل و مطابق با جدول زیر در متن اصلی این ایبوک مورد بررسی قرار گرفته است.

 

نکات اجرایی دیوار چینی

سرفصل‌های مقاله

 

نکات غیر لرزه‌ای مشترک در عملیات تیغه‌چینی و دیوار چینی ساختمان در کلیه سیستم‌های سازه‌ای

پیش از ارائه توضیحات مربوط به این قسمت لازم به ذکر است اجرا و آماده‌سازی مصالح و تجهیزات مربوط به کنترل ضوابط لرزه‌ای دیوارها و یا تیغه‌ ها، در حین عملیات تیغه‌چینی و حتی قبل‌تر از آغاز عملیات مذکور ضروری بوده و جداسازی مطالب مربوط به آن از مطالب غیر لرزه‌ای دلیل بر جدا بودن مراحل عملیات آن از سایر مراحل عملیات تیغه‌چینی نمی‌باشد بنابراین علت جداسازی ضوابط لرزه‌ای و غیر لرزه‌ای در این مقاله، تنها در جهت تفهمیم بهتر می‌باشد.

با استناد به مفاد مباحث دوازدهم، هشتم و پنجم مقررات ملی ساختمان و نشریه 55 و 743 سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور و همچنین آیین‌نامه 2800، مراحل عملیات دیوارچینی و تیغه‌چینی را می‌توان مطابق به شکل زیر بیان نمود.

در این بخش از مقاله قصد داریم به بررسی کلیه ضوابط غیر لرزه‌ای مشترک در تمامی مراحل اجرایی تیغه‌چینی و دیوار چینی ساختمان در کلیه سیستم‌های سازه‌ای بپردازیم.

 

مراحل دیوارچینی ساختمان

مراحل دیوارچینی

 

کنترل‌ های نقشه‌ ای و آیین‌ نامه‌ ای

همان‌طور که می‌دانید، مطابق با ضوابط مبحث سوم و چهارم مقررات ملی ساختمان، کلیه فضاهای موجود در ساختمان‌ها می‌بایست حداقل ضوابط مربوط به طول، عرض، ارتفاع و مساحت مربوط به خود را تأمین نمایند.

به‌طور کلی تأمین این ضوابط در مراحل طراحی و تصویب نقشه‌های مصوب دارای اهمیت بسیار زیادی می‌باشد، اما متأسفانه با توجه به کمبود تجربه نیرو های اجرایی و همچنین عدم نظارت دقیق در مراحل ساخت یک پروژه، گاها مشاهده می‌شود، این ضوابط به‌صورت صحیح تأمین نشده و پروژه‌ها در مراحل اخذ تأییدیه‌ های پایان کار علی‌ الخصوص در اخذ تأییدیه آتش‌نشانی دچار مشکل می‌شوند.

لذا مطابق با توضیحات فوق لازم است، مجریان و ناظرین هر پروژه، با توجه به اهمیت این موضوع، نسبت به ضوابط ابعادی هر فضا و همچنین منابع اطلاعاتی آن، دارای حداقل اطلاعات لازم باشند.

لازم به ذکر است با توجه به گسترده بودن، ضوابط مربوط به ابعاد هر فضا در ساختمان، در این مقاله تنها به معرفی بخشی از ضوابط مربوط به تأمین عرض و طول فضاها که ارتباط بیشتری با عملیات تیغه‌چینی دارند، اکتفا شده و از ارائه توضیحات بیشتر صرف‌نظر شده است. علاقه‌مندان می‌توانند با مراجعه به مباحث سوم و چهارم مقررات ملی ساختمان در این خصوص اطلاعات لازم را کسب نمایند.

همان‌طور که در قسمت بالا اشاره شد، تأمین ضوابط آتش‌نشانی در تمامی ساختمان‌های در حال ساخت دارای اهمیت فراوانی می‌باشد، در تأمین این ضوابط لازم است به حداقل ابعاد راه‌های خروج و … توجه ویژه‌ای صورت پذیرد.

مبحث سوم مقررات ملی ساختمان به‌عنوان یک مرجع معتبر در خصوص تأمین فضاهای راه‌های خروج حداقل‌ هایی را الزام دانسته که در این قسمت بخشی از این ضوابط ارائه‌شده است.

 

ضوابط دیوار چینی ساختمان

نقشه راه خروج

 

همان‌طور که اشاره شد، ضوابط ارائه‌ شده در قسمت فوق تنها بخشی از ضوابط موجود در مبحث سوم مقررات ملی ساختمان می‌باشد و مطالعه مبحث سوم به علاقه‌مندان توصیه می‌شود.

علاوه بر مبحث سوم مقررات ملی ساختمان، در مبحث چهارم مقررات ملی ساختمان نیز در خصوص ابعاد فضاهای موجود در ساختمان نیز الزاماتی ارائه شده که در متن اصلی این ایبوک بخشی از این ضوابط جهت اطلاع علاقه‌مندان قرار داده‌شده است.

کنترل مصالح

در ساخت دیوارها و تیغه‌های ساختمانی، مصالح گوناگونی استفاده می‌شود که عبارتند از:

  • دیوارهای آجری
  • مصالح نصب (ملات ها و مصالح تشکیل‌دهنده آن)
  • دیوار بلوک سیمانی یا بتنی
  • دیوارهای پنل گچی
  • دیوارهای سنگی
  • دیوارهای خشتی
✅ هر یک از این مصالح به صورت مفصل در متن اصلی ایبوک بررسی شده است. ما در اینجا به صورت مختصر دیوار بلوک بتنی یا سیمانی را بررسی می کنیم.
بلوک‌های بتنی یا سیمانی

مطابق با مفاد بند 5-10-2 مبحث پنجم مقررات ملی ساختمان، بلوک‌های سیمانی یا بتنی، بخشی از فرآورده‌های سیمانی می‌باشند که در انواع مختلفی تهیه‌شده و در پروژه‌های عمرانی مورداستفاده قرار می‌گیرند.

به‌ طور خلاصه مطابق با ضوابط بند مذکور، می‌توان بلوک‌های بتنی و سیمانی را به‌صورت زیر دسته‌بندی نمود. در این شکل بتن های اتوکلاو شده و اسفنجی بر حسب مقاومت فشاریشان بر حسب مگاپاسکال تقسیم بندی شده اند.

 

انواع بلوک برای دیوار چینی

انواع بلوک‌های سیمانی

 

بلوک سیمانی دیواری

مطابق با مفاد بند 2-3- 1 و 2-3-3 نشریه 55، بلوک‌های سیمانی دیواری که جزئی از بلوک‌های سیمانی می‌باشند، به شرح ذیل تعریف می‌شوند.

 

انواع بلوک ساختمانی

 

لازم به ذکر است، دربند 2-3-3 نشریه 55، توضیحاتی در خصوص نحوه ساخت و عمل‌آوری بلوک‌های سیمانی ارائه‌شده که با توجه به دور شدن از موضوع اصلی مقاله از بررسی نکات آن صرف‌نظر شده و مطالعه آن به علاقه‌مندان بسیار توصیه می‌شود.

 

انواع بلوک سیمانی

انواع بلوک‌های سیمانی

 

✅ ویژگی‌های بلوک سیمانی و حمل و نگهداری آن ها به صورت مفصل در متن اصلی ایبوک شرح داده شده است.

 

بلوک‌های هبلکس

پیش از هر چیز در این قسمت در ابتدا به توضیحات زیر که مربوط به نشریه 8593 و در خصوص ساخت و ویژگی‌های بلوک‌های هبلکس می‌باشد، توجه کنید.

 

انواع بلوک ساختمانی سبک

شکل 20 دیوارهای هبلکس

 

همان‌طور که از توضیحات فوق مشخص است، بلوک‌های هبلکس در دسته بلوک‌های هوادار اتوکلاو شده سبک قرار می‌گیرند.

مطابق با مفاد بند 5-10-2-4 مبحث پنجم مقررات ملی ساختمان، این نوع بلوک‌های سیمانی یا بتنی، به‌صورت زیر تعریف می‌شوند.

 

 

بلوک‌های هبلکس نیز به‌عنوان یکی از مصالح نوین ساختمانی دارای مزایا و معایب گوناگونی می‌باشد که به‌طور خلاصه، در تصویر زیر بخشی از معایب و مزایا آن را مشاهده می‌کنید.

 

بلوک سبک هبلکس

مزایا و معایب هبلکس

 

✅ ویژگی‌ و استانداردهای بلوک‌های هبلکس، حمل و نگهداری هبلکس و مصالح نصب آن ها به صورت مفصل در متن اصلی ایبوک شرح داده شده است.

 

کنترل نیروی انسانی

نیروی انسانی، به‌عنوان یکی از عوامل مؤثر در دیوار چینی ساختمان و ساخت دیوار، دارای اهمیت بسیار فروانی می‌باشد. مطابق با شرایط و مقررات ملی ساختمان، کلیه کارکنانی که به‌منظور انجام بخشی از پروژه انتخاب می‌شوند، باید دارای تخصص و تجربه کافی بوده و همچنین حداقل شرایط ایمنی و فنی موردنیاز پروژه را تأمین کنند.

متأسفانه به‌ شخصه موارد بسیار زیادی را مشاهده نموده که به علت آسان پنداشتن عملیات تیغه‌چینی، از نیروهای غیر مجرب و کارگر ساده در جهت عملیات تیغه‌چینی در پروژه‌های ساختمانی استفاده‌شده بطوریکه این موضوع موارد متعددی از قبیل نا گونیا بودن، نا شاقول بودن، عدم همخوانی با مقادیر نقشه و … را به دنبال داشته است.

 کنترل نکات اجرایی

به‌طورکلی می‌توان کلیه اقداماتی که می‌بایست در مرحله اجرای انواع دیوارها به آن توجه شود را در قالب جدول زیر خلاصه نمود.

 

دستور کار تیغه چینی

آیتم‌های کنترلی عملیات دیوارچینی و تیغه‌چینی ساختمان

 

✅ شما می توانید مابقی توضیحات مربوط به کنترل نکات اجرایی و سایر نکات لرزه ای و غیر لرزه ای تیغه چینی و دیوار چینی را در متن اصلی ایبوک مطالعه کنید.

نتیجه گیری

به‌طور حتم ضرب‌المثل ” فلفل نبین چه ریزه بشکن ببین چه تیزه ” را شنیدید، در خصوص عملیات تیغه‌چینی نیز می‌توان از این ضرب‌المثل استفاده نمود. عملیات تیغه‌چینی به‌عنوان یک عملیات بسیار ساده، دارای نکات بسیار حائز اهمیت درروند ساخت یک پروژه می‌باشد بطوریکه اجرای نامناسب آن ممکن است باعث ایجاد خرابی‌های بسیار شدید در سازه و حتی تخریب کلی سازه شود.

متأسفانه علیرغم این تأثیرات چشمگیر، این عملیات هنوز هم پس از ابلاغ نشریه‌ها و دستورالعمل‌های بسیار جامع در خصوص روش‌های اجرای آن، کماکان از سوی مجریان، بی‌اهمیت و دست‌کم شمرده‌شده و به روش‌های ناصحیح در پروژه‌های موجود در حال ساخت می‌باشد.

در پایان با توجه به اهمیت کلی مطالب ارائه‌شده در این مقاله، از ارائه خلاصه‌ای از مطالب مقاله صرف‌نظر شده است و رعایت کلیه موارد این مقاله به مجریان، ناظرین، استادکاران و … توصیه می‌شود.

 

منابع

  1. مبحث سوم، چهارم، پنجم، هشتم و نهم مقررات ملی ساختمان
  2. آیین‌نامه طراحی ساختمان‌ها در برابر زلزله – استاندارد 2800
  3. پیوست ششم استاندارد 2800
  4. نشریه شماره 55 سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور
  5. نشریه شماره 743 سازمان برنامه‌وبودجه بخش شرایط عمومی پیمان
  6. نشریه شماره 92 سازمان برنامه‌وبودجه بخش شرایط عمومی پیمان
  7. مقاله “اجرای دیوار غیر سازه‌ای در ساختمان – معرفی سیستم لغزان وادار قائم-مهار افقی” – تهیه‌شده توسط محمدرضا و محمود رضا بنان
  8. مقاله “دیوارهای سبک: هبلکس، ساندویچ پانل، تری دی پانل و درای وال” – تهیه‌شده توسط تیم سبز سازه
  9. مقاله ” مطالعه آزمایشگاهی رفتار برشی دیوار بنایی غیرمسلح تحت بارگذاری چرخه‌ای” تهیه‌شده توسط آقایان عثمان زاده، رافضی، آهنی و موسوی
  10. استانداردهای شماره 8593، 2-706، 2786 موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران

 

مسیر یادگیری برای حرفه ای شدن

پیش از همه باخبر شوید!

تعداد علاقه‌مندانی که تاکنون عضو خبرنامه ما شده‌اند: 35,870 نفر

تفاوت خبرنامه ایمیلی سبزسازه با سایر خبرنامه‌ها، نوآورانه و بروز بودن آن است. فقط تخفیف‌ها، جشنواره‌ها، تازه‌ترین‌های آموزشی و ... مورد علاقه شما را هر هفته به ایمیلتان ارسال می‌کنیم.

نگران نباشید، ما هم مثل شما از ایمیل‌های تبلیغاتی متنفریم و خاطر شما را نخواهیم آزرد!

با ارسال اولین دیدگاه، به بهبود این محتوا کمک کنید.
question