از ضوابط لاغری تا تشدید لنگر در ستون های بتنی – منطبق بر مبحث نهم

در یکی دو هفته اخیر بالاخره فرصت کردم و در حال تولید بخش های بعدی محصول پرطرفدار طراحی مفهومی سازه های بتنی هستم، در این بین برخی موضوعات به چشمم جالب می رسد که ترجیح میدهم با شما در میان بگذارم، یکی ازین موضوعات همین ضوابط لاغری و … می باشد. در این مطلب می خواهیم مفهوم تشدید لنگر را به زبان ساده و روان یادآوری کرده و ضوابط آن را بر اساس مبحث نهم مقررات ملی ساختمان ویرایش ۹۲ ارائه کنیم.

ستونی به شکل زیر را در نظر بگیرید. همانطور که می بینید بار محوری p با خروج از مرکزیتی به اندازه e به ستون وارد شده که این خروج از مرکزیت لنگری به اندازه pe به در دو سر ستون ایجاد می کند. این لنگر باعث تغییر شکل ستون شده که این تغییر شکل باعث افزایش خروج از مرکزیت و در نتیجه افزایش لنگر می شود. در اینجا می توان گفت لنگر ثانویه ای به ستون وارد شده که با لنگر اولیه جمع شده و لنگر بزرگ تری را به ستون وارد می کند.

ستون لاغر و اثر لنگر ثانویه

ستون لاغر و اثر لنگر ثانویه

اگر ستون کوتاه باشد از اثرات تغییر شکل ها و لنگر ثانویه صرف نظر کرده و ستون را برای همان لنگر اولیه (pe) طراحی می کنیم. اما اگر ستون لاغر باشد نمی توان از اثرات لنگر ثانویه چشم پوشی کرد. این را هم اضافه کنیم که اگر ستون خیلی لاغر باشد، قبل از خرد شدن بتن کمانش موجب خرابی ستون شده که به آن شکست پایداری هم گفته می شود.

حال مرز بین ستون لاغر و کوتاه چیست و یا به عبارت دیگر در چه شرایطی بایستی اثرات لنگر ثانویه را در محاسبات وارد کنیم؟؟

برای در نظر گرفتن اثرات لنگر ثانویه در تحلیل مرتبه اول آیین نامه ها لنگر نهایی را به عنوان ضریبی از لنگر اولیه در نظر گرفتن که مقدار این ضریب با توجه به اینکه ستون دریک قاب مهارشده و یا مهار نشده باشد از روابط مختلفی محاسبه می شود.

مبحث نهم در بند ۹-۱۶-۳-۱ مرز بین طبقه مهارشده و مهار نشده به عنوان ضریب پایداری طبقه معرفی کرده و قید می کند در صورتیکه این ضریب کمتر از ۰٫۰۵ باشد طبقه مهار شده خواهد بود.

حال که طبقه مهارشده و مهار نشده برایمان مشخص شد می توانیم لنگر خود را در هر یک از این دو حالات تعیین کنیم.

اگر ستون عضوی از قاب مهارشده بود، لنگر خمشی تشدید شده ضریبی از بزرگترین لنگر دو انتهای ستون خواهد شد. ضریب تشدید لنگر از بند ۹-۱۶-۸-۲ محاسبه شده که این ضریب تابعی از بارکمانشی و بار محوری ضریبدار وارد بر ستون می باشد.

تشدید لنگر در مواردی که ستون در یک طبقه مهار نشده باشد تا حدودی متفاوت با حالت قبلی است. دراین حالت آیین نامه ها لنگری که تغییر مکان جانبی قابل ملاحظه ای را ایجاد می کند از لنگری که تغییر مکان جانبی قابل ملاحظه ای ایجاد نمی کند تفکیک کرده و تنها لنگری را تشدید می کند که تغییر مکان جانبی قابل ملاحظه ای (بارهای جانبی) ایجاد می کند. برای تشدید لنگر یک ستون مهار نشده به بند ۹-۱۶-۸-۳ مراجعه کنید.

 

اگر حال خواندن ندارید ویدئو زیر را تماشا کنید!

 ویدئویی که مشاهده کردید پیشنمایشی از فیلم آموزش مفهومی طراحی سازه های بتن آرمه – بخش دوم بود. برای دریافت این مجموعه از لینک داده شده استفاده کنید.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *